ماهیت «تأویل» از دیدگاه ابن‌تیمیه و علامه طباطبائی

نوع مقاله: علمی پژوهشی

نویسنده

عضو هیأت علمی دانشگاه پیام نور پرند تهران.

چکیده

 
 
دربارۀ ماهیت «تأویل» دو دیدگاه معرفت‎شناسانه و هستی‎شناسانه وجود دارد. مسئلۀ این پژوهش، چیستی تأویل از دیدگاه ابن‌تیمیه و علامه طباطبائی است. از این‎ رو در آن، پس از بررسی معانی لغوی و اصطلاحی تأویل و نیز معانی تأویل در عرف قرآن کریم، به معرفی این دو دیدگاه پرداختیم و سپس به تفصیل، دیدگاه هستی‎شناسانه با تقریر ابن‌تیمیه و علامه طباطبائی را مطرح کردیم. در ادامه، نقدهای آیت‌الله معرفت به این دو دیدگاه را ارزیابی کردیم. آنچه این مقاله به دست می‌دهد این است که نقدهای مطرح علیه دیدگاه هستی‎شناسانه، از اثباتِ اشتباه و ناپذیرفتنی بودن این دیدگاه عاجزند. هم‌چنین نقص این دیدگاه (با هر دو تقریرش) این است که جامع موارد کاربرد تأویل در عرف قرآن نیست. این نقصی است که دیدگاه معرفت‎شناسانه نیز در آن با دیدگاه هستی‎شناسانه سهیم است.
 

کلیدواژه‌ها